helmingaskiptin

Jæja. Þá eru komin pólitísk bankaráð á ný. Gaman gaman. Og Björgvin G., sem boðaði að helmingaskiptum síðustu aldar væri lokið, fagnar nýjum helmingaskiptum.

Mátti ekki bara fá ráðningaskrifstofu í málið og auglýsa 15 stöður lausar?

5 Responses to “helmingaskiptin”

  1. Sverrir Says:

    Helmingaskiptin voru held ég einkum notuð til að lýsa því hvernig Framsóknar- og sjálfstæðisflokkurinn skiptu á milli sín öllum dómarastöðum á landinu fram á 9. áratuginn (þegar tveir kratar voru skipaðir í hæstarétt og þessu átti þar með að vera lokið). Allir flokkar fá hins vegar fulltrúa í nýju bankaráðin þannig að líklega ætti tala um hluta eins og á sjó frekar en helmingaskipti (og hlutunum nokkuð misskipt)

    Hvernig átti annars að skipa í bankaráð ríkisbankanna? Það mætti gjarnan útskýra fyrir mér hvernig ráðherraskipaðir fulltrúar geta nokkurn tíma verið „ópólitískir“? Vissulega er hægt að auglýsa eftir ópólítískum hagfræðingum en eitthvað segir mér að pólitíkin í bankaráðinu yrði bara einsleitari fyrir vikið.

  2. kolbeinn Says:

    Vel má vera að helmingaskipti hafi einhverntímann verið notuð yfir dómaraskipan. Ég held hins vegar að vandfundinn sé sá ekki skilur helmingaskipti síðustu alda sem vísun í hvernig Framsókn og Sjálfstæðisflokkkur skiptu með sér embættum um allt samfélag. Eða heldurðu að Björgvin hafi verið að vísa í dómaraskipanina þegar hann vísaði á þingi 15. okt. í helmingaskiptin? Að nú væri þeim lokið? Eða heldurðu að þeir sem töluðu um einkavæðingu ríkisbankanna sem hluta af helmingaskiptum - þar sem þeir sögðu flokkana hafa skipt þeim á milli sín - hafi verið að vísa í dómaraskipanina?

    Það er því út í hött að vísa í þessa dómaraskipan - þó upphaflega hafi menn notað orðið helmingaskipti yfir hana, þá víkkaði skilgreiningin á hugtakinu út.

    Ekki varð ég var við að nokkur einasti stjórnmálamaður léti sér detta í hug nokkur einasta önnur leið til að skipa í bankaráðin en sú sem var farin. Stjórnarandstaðan hefur alltaf átt fulltrúa í bankaráðunum þannig að það er engin breyting þar á.

    Það má vel vera að þetta hafi verið eina leiðin, um það vitum við ekkert þar sem engum datt í hug önnur að ræða nokkra aðra leið; hvort sem var stjórn eða stjórnarandstaða.

  3. Sverrir Says:

    Það eru fleiri leiðir sem hafa verið mjög vinsælar hjá hinu opinbera. Í HÍ eru t.d. skipaðir fulltrúar „þjóðlífsins“ í stjórn hans. Þeir koma allir úr viðskiptalífinu og styðja Íhaldið. Engin helmingaskipti þar heldur bara 100% stjórnarsinnar. Enda kvartar ekki nokkur maður yfir því - það eru bara stjórnarandstöðufulltrúarnir sem fara í taugarnar á fólki, meira að segja stjórnarandstæðingum. Ég veit eiginlega ekki af hverju.

    Í gömlu ríkisbankaráðunum kom stundum fyrir að einstaka stjórnarandstæðingur reif kjaft. Það reif aldrei nokkur kjaft í bankaráðum einkavæddu bankanna - þannig að ég hugsa að þetta sé betra núna. Ég held líka að nýju ríkisbankarnir muni fá meira aðhald en einkabankarnir - einn bankastjórinn er þegar búinn að fallast á launalækkun út af þrýstingi almennings. Og núna finnst öllum bankastjórar vera á ofurlaunum af því að þeir eru miðaðir við aðra ríkisstarfsmenn - áður voru þeir á margfalt hærri launum og enginn sagði neitt (ja nema VG, en við tölum ekki um það).

  4. kolbeinn Says:

    Ekki ætla ég að fara að svara fyrir það að eitthvað fólk amist við stjórnarandstöðufulltrúunum í bankaráðunum. Skil ekki hvað það kemur þessari umræðu við.

    Þessi umræða snýst nefnilega um það að nú erum við aftur komin með þá stöðu að skipað er pólitískt í bankaráðin. Þeir tveir flokkar sem stæstir eru skipta meirihluta þeirra á milli sín - s.s. endurómur helmingastefnu fyrri tíma.

    Gaman hefði verið að sjá aðrar hugmyndir um skipan í ráðin. Yfirlýsingar viðskiptaráðherra gáfu í.þ.m. til kynna að annað yrði upp á teningnum. Ég ítreka að kannski var þetta eina leiðin - hver veit? Ég sakna þess bara að hafa ekki séð einn einasta aðila stinga upp á annarri leið.

    Enn verra finnst mér svo þegar menn hlaupa upp til handa og fóta til að verja þá leið - eru ekki tilbúnir að ræða neina aðra - allt út frá þeirri forsendu að með þessu sé verið að gagnrýna stjórnarandstöðuna. Væri ekki nær að frjóir hugir létu sér detta eitthvað annað í hug? Nema mönnum finnist þetta bara frábært.

  5. Sverrir Says:

    Ja, ef þetta er ekki frábært þá er þetta skárri leið en aðrar leiðir sem ráðherrar hafa farið á undanförnum árum við að skipa í svona nefndir. Þær leiðir sem ég heyrt nefndar sem valkostur eru báðar verri. Annars vegar að fá fagmenn (þ.e. hagfræðinga) í ráðin. Mér finnst sú leið verri vegna þess að fagmenn af þessu tagi eru langflestir mjög samdauna efnahagsstefnu undanfarinna ára og hún er gjaldþrota. Hins vegar er leiðin sem farin er í ríkihlutafélögum - að ráðherra skipar einn fulltrúa sem eiga að vera fulltrúar einhvers óskilgreinds „atvinnulífs“ en eru bara fulltrúar hans og einhverra klíkna.

    Þessi leið sem nú er farin er gamaldags að mörgu leyti en gamli tíminn var líka betri en frjálshyggja undanfarinna ára - þvert á endalausan spuna undanfarinna áratuga.

    Jú, auðvitað hafa stjórnarflokkarnir meirihluta í bankaráðunum. Þannig eru nú samræðustjórnmálin á Íslandi. En annars ættu þeir líklega alla fulltrúana þannig af tvennum valkostum er þessi þó skárri. Alveg eins og mér finnst módelið í borgarstjórn skárri útgáfa af borgaralegu lýðræði en alræði ríkisstjórnarinnar í landsmálunum.

    En auðvitað væri frábært að heyra um einhverja aðra leið, ég tek undir það. Mér dettur fátt í hug nema kannski þessi sama leið með smá umbótum: Í stað þess að flokkarnir skipi einhvern Jón Jónsson í bankaráðin (þegar ég sá hverjir voru í bankaráðunum vissi ég ekki einu sinni hver var fulltrúi hvaða flokks) þá setjist foringjarnir sjálfir í þau og beri þann beina ábyrgð á stjórnun bankanna. Þá geta þeir ekki skýlt sér á bak við einhvern nafnlausan fulltrúa ef upp kemur eitthvað klúður og eru líklegri til að gagnrýna það sem miður fer.

Leave a Reply