múrinn daut
Thursday, May 31st, 2007Í dag birtist síðasta færsla Múrsins. Þar með lýkur sjö ára sögu þessarar vefsíðu sem ég, Páll Hilmarsson, Ármann og Sverrir Jakobssynir, Stefán Pálsson og Steinþór Heiðarsson stofnuðum. Ég er löngu hættur að skrifa á Múrinn, hafði ekki einu sinni manndóm í mér til að skrifa eina grein í lokin sem beðið var um. Ármann skrifar mjög góða lokagrein á Múrinn og Palli er búinn að fara yfir tækninördismann. Ég ætla hins vegar að gerast sjálfhverfari og birta fyrstu færsluna sem ég skrifaði á Múrinn, enda á hún einstaklega vel við. Þetta var fyrsta Hleðsla Múrsins og fjallaði um Framsóknarflokkinn, eins og fleiri greinar frá mér.
In Memoriam
Ég get ekki á mér setið að rita hér nokkur orð til heiðurs stjórnmálaflokki sem við það er að gefa upp öndina. Ég veit að það er óvenjulegt að koma með minningargreinina áður en viðkomandi er að fullu látinn. Nútímalæknavísindi gera mönnum hins vegar kleift að halda lífi í viðkomandi von úr viti og ekki víst hvar ég verð þegar flokkurinn endanlega gefur upp öndina.
Framsóknarflokkurinn (hér er átt við þann seinni, ekki þann sem stofnaður var í kringum Valtý Guðmundsson) var stofnaður árið 1916. Síðan þá hefur hann komið mjög við sögu í íslensku þjóðlífi. Flokkurinn var lengi vel annar stærsti flokkur landsins og sat löngum í ríkisstjórn. Margir glæstir leiðtogar færðu flokkinum mikið fylgi á meðal landsmanna, menn eins og Jónas frá Hriflu, Tryggvi Þórhallsson, Hermann Jónasson, Ólafur Jóhannesson og Steingrímur Hermannsson.
Það var árið 1995 sem Framsókn hóf ríkisstjórnarsamstarf við Sjálfstæðisflokkinn. Foringi flokksins, Halldór Ásgrímsson, varð utanríkisráðherra og ungur maður á uppleið, Finnur Ingólfsson, varð iðnaðar- og viðskiptaráðherra. Ytri aðstæður í efnahagslífinu og góð fiskgegnd gerðu það að verkum að stærstur hluti kjörtímabilsins 1995-99 var mikið hagsældarskeið. Sjálfstæðisflokkurinn naut þess í kosningum árið 1999 en Framsóknarflokkurinn tapaði miklu fylgi. Forystumenn flokksins undruðust það mjög, þó svo að hvaða fyrsta árs nemi í Sagnfræði við Háskóla Íslands hefði getað sagt þeim að Framsókn tapar alltaf fylgi í ríkisstjórnarsamstarfi við íhaldið. Forysta flokksins mat þó áframhaldandi völd meira en fylgi kjósenda og ákvað að halda stjórnarsamstarfinu áfram. Fyrstu kannanir eftir kosningar sýndu það sem allir áttu von á; fylgið hélt áfram að tínast af flokknum.
Leiðtogar flokksins þinguðu um málið og hvað væri til ráða. Áætlun var samþykkt í nokkrum liðum og fékk hver sitt hlutverk. Markmiðið var að auka fylgi flokksins til muna. Halldór Ásgrímsson fékk það hlutverk að vera fúll og pirraður yfir öllu því sem hann var spurður um. Hann tók til óspilltra málanna, reifst og skammaðist og sá samsæri í hverju horni. Fjölmiðlar voru með samsæri gegn honum og steininn tók nú út þegar helvítis kommúnistarnir létu aftur á sér kræla, nú í formi bandarískra vísindamanna sem voguðu sér að velta upp annari söguskoðun en ráðherrans.
Siv Friðleifsdóttir fékk það hlutverk að að styggja sem flesta og gera sem flesta skandala á sem minnstum tíma. Hún greip til róttækra ráða, byrjaði á því að styggja alla skjólstæðinga sína sem umhverfisráðherra með ummælum um að Eyjabakkar væru ekkert spes. Það virkaði ágætlega, en ekki eins vel og ráðgert hafði verið. Greip hún þá til þess ráðs að saka æðsta embættismann Norðmanna á Íslandi um lygi og gafst það betur en nokkur þorði að vona.
Páll Pétursson, Finnur Ingólfsson og Valgerður Sverrisdóttir fengu það hlutverk að búa til eins vandræðalega uppákomu og hægt var við það að skipta um ráðherra. Finnur skar þegar í stað kjötbita þann sem Páli hafði verið lofaður fyrir að standa úr stóli fyrir Valgerði við nögl og Páll neitaði að fara. Valgerður lék sitt hlutverk sem óvirkur áhorfandi að uppákomunni betur en nokkur þorði að vona.
Verkefni Ingibjargar Pálmadóttur var ekki flóknara en það að halda áfram á sömu braut. Halda áfram að skerða kjör öryrkja og þeirra sem minnst mega sín í þjóðfélaginu.
Guðni Ágústsson þurfti ekkert sérstakt verkefni; hann hafði aukið fylgi flokksins einn þingmanna, enda bregður honum hvorki við sár né bana. Hjálmar Árnason átti að vinna sitt verkefni í nánu samráði við Finn Ingólfsson. Flokksgæðingarnir höfðu áhyggjur af því að einhverjir embættismenn styddu enn flokkinn þrátt fyrir aðgerðir Finns Ingólfssonar. Hjálmari var því falið það hlutverk að fæla sem flesta þeirra frá. Hann notaði svipaðar aðferðir og Siv hafði notað gegn Norðmönnum. Hjálmar vændi Skipulagsstjóra ríkisins um svik, lygar og pretti og eftir það var björninn auðunninn. Siv hjálpaði líka til við að gera uppákomuna sem vandræðalegasta með því að standa með skipulagsstjóra og segja hann ekki ljúga.
Varaformaður flokksins, Finnur Ingólfsson, fékk vandasamasta hlutverkið. Hann átti að fara kamakaze-leiðina, sem nefnd er eftir japönsku sjálfsmorðsflugsveitunum. Hún er eins og hér hljóðar: veldu það mál sem er í mestri andstöðu við sem stærstan meirihluta þjóðarinnar og keyrðu það í gegn sama hvað það kostar. Finnur Ingólfsson valdi sér Fljótsdalsvirkjunarmálið í sína kamakaze-för. Hann hélt þó ekki í heiðri þá hefð japönsku flugmannanna að brotlenda með vélinni sinni, heldur stökk út í fallhlíf og sveif mjúklega niður í stól Seðlabankastjóra.
Erfitt er að spá um hvað hefði gerst ef Finnur hefði gert það sem hann átti að gera í sinni feigðarför. Ekki er heldur hægt að fullyrða um það að brottför hans hafi verið það sem gerði útslagið í því að áætlunin gekk ekki eftir. Ljóst er hins vegar að einhvers staðar gerði einhver eitthvað vitlaust og því fór sem fór.
Ég vil votta aðstandendum Framsóknarflokksins virðingu mína. Ég hef alltaf borið óttablandna virðingu fyrir fólki sem er í stjórnmálum einungis út af valdagræðgi og fer ekki í felur með það.
kóp