Af starfi og skóla

Vatnsskarð í gærkvöld

Kom heim frá Akureyri í nótt. Við Eyja urðum veðurteppt en ákváðum þegar snjóa leysti uppi á heiðum í gærkvöld að bruna í bæinn meðan við gátum. Hef ekki gáð að því hvort fennt hafi í förin okkar aftur. Ég var svo óábyrgur að smella af mynd undir stýri svo dyggir lesendur fengju að sjá hvernig var í Vatnsskarði í gær.

Fyrir norðan fékk ég þær fréttir að ég yrði ráðinn í sumarvinnu. Sama dag bauðst mér starf hjá Rannsóknastofnun Háskóla Íslands á norðurlandi vestra, og núna í dag bauðst mér starf á Þjóðskjalasafni Íslands. Eins spennandi og það hefði verið að prófa eitthvað nýtt þá frá og með 1. júní sný ég aftur á Borgarbókasafn Reykjavíkur.

Ég læt af störfum á bókasafninu í ágústbyrjun og held á ráðstefnu í Árósum. Lungann úr ágúst hef ég til eigin þarfa og svo byrjar skólinn í september. Í dag fékk ég nefnilega líka að vita að umsókn mín um doktorsnám í íslenskum bókmenntum fyrri alda við Háskóla Íslands hefði verið samþykkt. Bara allt að verða vitlaust! Svo hefur raunar enn fleira gott átt sér stað í blessuðu lífinu mínu nýverið, en meira um það síðar.

Lífið er gott.

Ruslakall á Akureyri

Þá erum við komin í vinnuferð norður. Margt sem rifjast upp fyrir mér einsog endranær þegar ég kem hingað. Til dæmis sameiginleg ást okkar Arnars æskuvinar míns á bænum. Okkur báðum fannst Akureyri langtum betri bær en Reykjavík, og dag einn höfðu hann og bekkjarbróðir hans Siggi ákveðið að gerast ruslakallar á Akureyri þegar þeir yrðu stórir, af því þeir fengju svo vel borgað. Þá yrðu þeir kóngar hér nyrðra og gætu alltaf farið í bestu sundlaugina á landinu. Þetta fannst mér gott plan.

Síðar átti Arnar raunar eftir að flytja norður en hann gerðist ekki ruslakall heldur vann hann í Slippnum og átti hæð í húsi við Ráðhústorgið. Ekki var gert ráð fyrir húsinu í næsta aðalskipulagi (komst hann að eftir að hann keypti), en hann seldi fyrir nokkrum árum og býr nú á Akranesi eftir því sem ég kemst næst.

Siggi, sem allur Laugalækjarskóli fylgdist með í hryllingi þegar hann var nærri kafnaður til dauða á eplaköku, fór eftir því er ég best veit í Verzló og síðan hef ég ekkert spurt af honum. Núna þegar báðir eru orðnir stórir hefur hvorugur unnið sem ruslakall á Akureyri. Svona breytast nú ambisjónirnar.

Sjálfur hefði ég á ýmsum tímum getað hugsað mér að flytja hingað en það er alveg úr myndinni í dag. Akureyri er kósý nokk fyrir skottúra en harðir vetur og fásinni er ekki beinlínis neitt sem ég sækist eftir. Það hefði verið öðruvísi fyrir tuttugu árum, en þegar eitt ógeðslegasta fyrirtæki Íslands er með skjöldinn sinn þar sem merki KEA sat áður er lítið sem heillar. Afi sjálfsagt hringsnýst í gröfinni. Flest annað hérna er farið sömu leið og það er einsog ekkert sé einsog það áður var, meira einsog líki af fortíð. En það er nú alltaf gott að koma hingað samt, inni á milli.

Stephen King er hetjan mín

Jim Carrey í hlutverki spennusagnakóngsins

Við vitum öll hvað í vændum er þótt enginn vilji horfast í augu við það. Fólk lýgur að sjálfu sér, leiðir hið óhjákvæmilega hjá sér, segir við sjálft sig að þetta muni fjandakornið aldrei verða – við sjálft sig, vegna þess að það vogar sér ekki einu sinni að impra á því við aðra manneskju. En það mun verða, sama hvað tautar og raular. Það er óhjákvæmilegt verði gerð mynd um Stephen King að Jim Carrey mun leika hann.

King hefur nú upp á síðkastið verið nokkuð í fjölmiðlum og nýtur aukinnar virðingar minnar fyrir það að krefjast aukinnar skattheimtu á þá efnamestu, þar með talið sjálfan sig. Þegar maður les um skattprósentuna, tuttugu og átta prósent, þá eiginlega hlær maður bara. Þetta finnst sumum alveg hræðileg píning. En Stephen King er greinilega sama sinnis og ég, enda gefur hann stoltur tuttugu og tvö prósent til viðbótar til ýmissra góðgerðarmála og til grunnþjónustunnar.

Þetta verður auðvitað hápunktur myndarinnar með Jim Carrey, sem verður einskonar Man on the Moon fyrir mainstreamið, en þá verður auðvitað svoleiðis búið um hnútana að persóna hans flytji þrumandi ræðu um skattamál í öldungadeild Bandaríkjaþings við grátur og gnístran repúblíkanatanna. Einhver frjálshyggjuplebbinn á Andríki mun misskilja myndina og skrifa um að King geti trútt um talað á sínum listamannalaunum og Davíð mun segja í leiðara Morgunblaðsins að hann hafi nú eitt sinn lesið bók eftir King og ekki fundist hún neitt sérstaklega góð, hvort þessi strákauli ætti ekki bara að halda kjafti. Titillinn verður „Nokkrir góðir dagar án Stebba kóngs“ og mun ýmsum þykja ritstjórinn sérlega ósérhlífinn í valinkunnum blammeringum sínum.

Hvað Stephen King varðar er gott að komast að því að hann sé svona mikill kommúnisti. Hann verður þá ábyggilega ekkert of leiður yfir bókinni sem ég stal eftir hann á netinu (sem ég lofa að kaupa ef mér finnst hún góð).

En já, Jim Carrey. Hann yrði sjálfsagt fínn Bjarni Ármanns ef Oliver Stone færir sig af Wall Street niður í Borgartúnið. Corey Feldman gæti þá leikið Lárus Welding. John Goodman sem Davíð (fyrst Orson Welles er dauður) og Rupert Everett er fæddur í hlutverk Bjórgólfs Thors. Brian Dennehy gæti birst örsnöggt sem Matti Jó og Nicolas Cage gæti leikið lánþega sem snappar. Held svei má þá að ég sé með eitthvað hérna. Hringi kannski í Sigurjón Sighvats til að tékka á stöðunni.

Þá er ég búinn að bulla nóg í bili milli þess sem ég hef teygað kaffi og ofurstjúppabbast í sækingum, skutli og undanlátssemi. Það er ágætt að hafa þó náð því þegar allur botn þess að ég hafði bílinn í dag féll úr síldartunnunni á fyrstu metrunum, með tilheyrandi fýlu og tímasóun. Lítið hægt að stóla á annað fólk stundum. Litla fékk að vera ein heima meðan ég keyrði þá eldri og það gladdi gamla hjartað að ekkert logaði þegar ég kom heim. Þá var hún raunar farin til vinkonu sinnar einsog ég gaf henni leyfi til svo ég fæ smá næði núna til að vorkenna sjálfum mér vegna hins sem ekki heppnaðist eins vel í dag.

Hananú, þá hringir hún dyrabjöllunni.

Um dyttinn og dattinn

Þá hef ég sótt um svo mörg sumarstörf að ég man ekki einu sinni lengur hvaða störf ég hef sótt um. Eitt hjá Borgarbókasafni, annað hjá Bókmenntafræðistofnun, og eitthvað fleira. Þrjátíu og átta í heildina. Árni Magnússon láti gott á vita.

The Blob, eða „Árás útfrymisins“.

Mikið um umsóknir þetta misserið og ráðstefnugögn. Námsumsókn, styrkumsókn, alltaf sömu meðmælendur. Það ætti að leggja af akademísku meðmælakröfuna. Það er gefið mál að allir, sama hversu mjög þeim er gefin andlega spektin, hafa að minnsta kosti tvo meðmælendur, svo það er allteins gott að sleppa þessu og spara námsmönnum það að pirra kennara sína og kollega með þessu sýknt og heilagt. Það er einmitt síðasta fólkið sem maður vill ergja með svona snatti.

Dyttumdatt á heimilinu líka. Það sem fannst í vatnslásnum sannar tilgátu mína um að yfirnáttúra geri helst vart við sig í heimahúsum. Helstu sérfræðingar Íslands í dularfræðum lögðu til þá augljósu skýringu að þetta hafi verið útfrymi líkt því sem Lára miðill smurði sig með gestum sínum til hryllings (meiri hrylling hefur handklæði hvorki fyrr né síðar vakið með fólki, hef ég fyrir satt). Hengja upp myndir og annað slíkt. Allt að gerast. Eða ekkert, eftir því hvernig litið er á það. Allt ósköp notalegt.

En þú, þarna fávitinn með svarta hundinn á Rauðarárstíg 3! Ef þú skilur aumingjans hundinn þinn aftur eftir vælandi og ráðalausan fyrir utan að mér sjáandi þá sé ég til þess að þú verðir kærður fyrir vanrækslu. Mér skilst þú sért ofboðslega góður við dýrið en ekki fannst mér nú þetta vera eftir lýsingunni. Svona gerir maður einfaldlega ekki og þú mátt vita það að hefði ég fengið að ráða værirðu að díla við lögregluna núna.

Minni kvenna – árshátíð Mímis 2007

Á hverri árshátíð Mímis, félags stúdenta í íslenskum fræðum, eru flutt minni bæði karla og kvenna. Fyrsta veturinn minn í íslenskunni var ég beðinn að flytja minni kvenna. Oft hefur fólk rifjað þetta upp við mig í samræðum og hvatt mig til að birta ræðuna sem fræg sé að endemum, einhverra hluta vegna. Og nú loks við að hreinsa út pósthólfið mitt fann ég minni kvenna af árshátíð Mímis 2007 og er ekki frá því að pistillinn hafi bara elst nokkuð vel. Gjörið svo vel:

Án kvenfólks væri ég ekki til. Þótt ekki væru fleiri ástæður til ber ég þónokkrar taugar til kvenna. Fyrir svo hátíðlegt tilefni sem árshátíð Mímis er fannst mér þó tilfinningarökin hrökkva skammt til, svo ég ákvað að leggja á mig eilitla rannsóknarvinnu. Því stendur til efnda að sýna fram á mikilvægi kvenna með vísindalegum hætti – með tilvísunum og öllu. Í því augamiði verður helst stuðst við rannsóknir fræðimanna af Elmtarydskólanum á sviði þverfaglegra samanburðar-fræða.

Eðlilegt hlýtur að teljast að hefja slíka umfjöllun á Íslandi, og þá ekki síst á þeim íslensku handritum sem einu nafni eru nefndar Íslendingasögur. Margan fróðleik má í þeim finna en eitt stendur þar upp úr sem vakti sérstaka athygli mína: Í Íslendingasögum eru konur reglulega nefndar drengir.

Feminískir norrænufræðingar, svo sem Torben Isaksen, líta svo á að þær konur sem töldust til skörunga hafi einar þótt viðurkenningar feðraveldisins verðar, og því nefndar drengir til að varpa ljósi á karllegt eðli þeirra, til aðgreiningar frá teprunum (Isaksen, 1971). Hins vegar er það eindregin skoðun undirritaðs að ekki einungis sé það helber misskilningur, heldur hafi því beinlínis verið öfugt farið; nefnilega að það hafi verið svo eftirsóknarvert að vera kvenmaður á Íslandi, að karlmenn yfirfærðu hið karllæga yfir á kvenkynið í því augamiði að geta sjálfir að nokkru leyti öðlast kvenleika. Þetta fyrirbæri nefnist afturbeygð yfirsjálfsfærsla og er klassískt minni meðal póstfreudískra bókmenntafræðinga (Süskind, Stockmann og Häuser, 1988).

Þar að auki, með agnarlítilli etymólógískri staðreyndatilfærslu, má færa rök fyrir að orðið ‘drengur’ sé dregið af frumforngelíska nafnorðinu ‘drangloch’, sem merkir stúlka. Að samanlögðu þessu tvennu eru konur ekki menn en drengi gæti eðlilega dreymt um að verða stúlkur.

Á tímum mýkeneumenningarinnar á Krít þótti einnig eftirsóknarvert að vera kona, svo lítið sé sagt. Af freskum konungshallarinnar Knossos má sjá að karlmenn gengu um í pilsum og létu hár sitt vaxa sítt. Mýkenar fundu ennfremur upp vatnssalernið til að gæta fyllsta hreinlætis kringum sig, og hefur kynjafræðingurinn Susan Samstag gert því skóna að hönnun þess beri merki kvenlegs hugvits. Ennfremur hafa rannsóknir hennar bent til að konur hafi í raun drottnað yfir karlmönnum ekki einasta á Krít, heldur um gjörvallt Eyjahafið (Samstag, 1931). Fræðimenn á sviði fagurfræða hafa tekið undir þetta sjónarmið og m.a. bent á að konur eru langtum fallegri en menn, og því sé það alls ekki ólíklegt (Richards og Merryweather, 1958). Auk þess er almennt viðurkennt innan sagn- og stjórnmálafræði, að lýðræðishefðin eigi ekki einungis uppruna sinn að rekja til Grikklands, heldur til niðja forngrísku kvennanna beinlínis (Frederiksen, 1941; d’Montagnan, 1975).

Arfleifð Grikkja og Íslendinga eru þannig að nokkru samtvinnuð. Í Völuspá leitar vitrasti karl allra karla ráða hjá kvenmanni, í Þrymskviðu klæðir Þór sig í kvenmannsföt til að endurheimta sjálfsmynd sína – klassískt dæmi um afturbeygða yfirsjálfsfærslu – og í Snorra-Eddu er það kona sem ræður úrslitum um hvort sjálfur guðinn Baldur fær að lifa. Í grískri goðafræði sést það þó ef til vill gleggst hversu mikilvægar konur eru, á því að guðirnir heillast af konum, en fyrirlíta karla svo mjög að þeir láta erni kroppa úr þeim innyflin. Gáfuðustu, fegurstu og sterkustu grísku guðirnir eru jafnframt konur, og allt frá árdögum hefur karlmenn dreymt um að komast til viðlíka paradísar og kvenríkisins Lesbos.

Að ofanfengnum niðurstöðum dregnum saman má komast að þeirri heildarniðurstöðu að konur séu rót sjálfrar siðmenningarinnar; þær eru alltumlykjandi í mannkynssögunni, þær skapa hugræn og lífeðlisfræðileg skilyrði fyrir jafnt getnaði og þrifnaði karlmanna, og síðast en ekki síst eru konur þekkt trúar- og bókmenntaminni. Af nógu er að taka.

Það er því eindregin niðurstaða mín, í samræmi við samantekt á rannsóknum víðsvegar um heiminn, að konum verði aldrei sýndur nægur sómi, að sér lifandi eða látnum, og legg ég til að viðstaddur karlpeningur lyfti glösum sínum hátt á loft, til heiðurs hinum undurfögru og fullkomnu kvenbetrungum vorum. Skál!

Afbakanir og útúrdúrar

Það fyrsta sem ég fékk að heyra þegar ég vaknaði var að Pressan hefði birt frétt um mig. Það næsta sem ég gerði til að fullkomna stundina var að selja upp umtalsverðu magni af blóði í vaskinn. Líkaminn hefur sjálfsagt séð þetta fyrir og brugðist við með viðeigandi hætti. Fréttin er svo illa skrifuð að hún afbakar (óviljandi?) það sem ég sagði í greininni sem hún er unnin upp úr.

Mér hundleiðist að vera í fjölmiðlum. Nema að sjálfsögðu þegar ég gef út bækur, en þá hafa fjölmiðlar engan áhuga á mér. En þetta er semsé langt því frá í fyrsta sinn sem meintir fjölmiðlar afbaka eitthvað sem ég hef sagt og aldrei bregst það að mér finnst ég vera skítugur eftir á. Ennþá verri er tilfinningin fyrir það að sjá nafnið mitt letrað í Pressunni.

Umræðurnar hafa að ósynju mest snúist um Tómas Guðmundsson. Þrisvar hef ég útskýrt djókið en aftur spyr fólk sömu spurninganna. Ef til vill er það þetta með lesskilning og þrjátíu prósentin.

Enn aðrir hafa viljað kenna efni greinarinnar við danskan húmor, þeirra á meðal náungi sem játar að sín reynsla af lesbíum einskorðist við tölvuskjáinn um borð í togaranum. En auðvitað á það ekkert skylt við húmor þegar samfélagið gefur konum hvarvetna þau skilaboð að þær séu túttur og píkur fremur en manneskjur. Það getur hver sagt sér sjálfur.

Á íslensku má alltaf finna orð

Stelpurnar kölluðu á athygli mína rétt í þessu. Þegar hún var fengin spurði sú yngri þá eldri hvort hún vildi kynnast sér. Sú eldri játti því og þær nudduðu kinnunum saman, eða „gerðu a“ einsog það hét víst eitt sinn.

Á sunnudaginn heyrði ég svo hið frábæra orð pomsur í fyrsta sinn. Pomsur eru hraðahindranir, nefndar svo af því maður „pomsar svona niður“.

Óþekkt fólk og horfið

Á Háskólatorgi er jafnan gaman, enda þótt byggingin sé ein sú ljótasta á landinu öllu. Þar er margt um manninn og oftast hitti ég fólk sem ég þekki, í dag hitti ég t.d. málvísindanemuna knáu hana Silju Hlín. Vanalega hitti ég þó mun fleira fólk sem ég þekki ekki neitt, eða man a.m.k. ekki eftir. Þá er lítið annað að gera en að heilsa á móti, brosa sínu blíðasta og vona að ekki komi til samræðna. Þetta hefur hent mig fjórum sinnum í dag. Getur kannski verið að ég þekki alls ekki allt þetta fólk?

Kannski ég ætti bara að biðja um að allir kynni sig alltaf fyrir mér einsog í fyrsta skipti og dikti upp nafn á þessa fötlun mína.

Gamlir kunningjar halda áfram að deyja, ýmist af slysförum eða fyrir eigin hendi. Fyrst frétti ég fyrir tilviljun af einum sem vann með mér í ríkinu forðum. Síðar sóttum við fíluna saman þegar hann ákvað að klára loksins sagnfræðina. Hann velti bílnum sínum fyrir rúmum þrem árum. Þá var einn sem ég vann með á Borgarspítalanum og hefur greinilega liðið illa. Hann fór í sumar, blessaður strákurinn.

Skrýtið þegar fólk fer svona.

Svör við algengum spurningum

Stundum fæ ég fólk inn á síðuna mína í leit að svörum við áleitnum spurningum sem brenna á þeim. Ég hef nú ákveðið að svara sumum þessara spurninga svo næsta manneskja sem leitar hins sama grípi ekki í tómt:

Hvað er hryðjuverkasamtök?
Samtök fábjána með óljós en ofbeldisfull markmið. Sem dæmi má nefna Samtök atvinnulífsins og Landssamband íslenskra útvegsmanna.

Kosningaseðill forsetakosningar?
Þú finnur hann á kjörstað. Kosið verður í júní. Gangi þér vel að merkja á seðilinn.

Blóðflokkar á Íslandi?
Þeir sömu og annarsstaðar í heiminum. Nánari upplýsingar um ABO- og rhesuskerfin má finna hér.

Verðlistinn Laugalæk?
Já, hann er við Laugalæk. Þessa dagana er líka sérstök útsala við Grensásveg þar sem HP-húsgögn voru áður (en þú fæddist).

Ferming

Amma mín á Akureyri sagði alltaf við mig áður en við fórum að hátta: „Nú skulum við hvíla lúin bein.“ Það brást ekki að mér fannst ég finna fyrir því hversu lúið hvert bein í líkama mínum var í hvert sinn sem hún sagði þetta og syfjan seig fljótt á. Stundum virkar þetta ennþá ef ég á erfitt um svefn, að hugsa til ömmu minnar, sem nú er 86 ára og þ.a.l. opinberlega drullugömul (hún fæddist og ólst upp í torfkofa). Sú gamla hefur búið ein síðan afi dó fyrir rúmum 20 árum og gerir enn, sem ég held að hljóti að vera einhverslags met.

Þess mun þó ekki þurfa við í kvöld að hugsa til hjónarúmsins hennar ömmu minnar þar sem beinin eru ekki bara lúin, heldur líður mér einsog eftir fjallgöngu og heilinn er gjörsamlega í steik. Það gerir undirbúningur síðustu daga (ekki það að ég hafi gert nema brot af því sem aðrir lögðu til) og loks það sem að var stefnt: ferming Védísar í dag! Ólíkt þeim fermingum sem ég hingað til hef sótt komst ég við í þessari og fylltist bjartsýni og hlýju. Fermingarbörnin sáu sjálf um tónlistar- og ljóðaflutning og hinir fullorðnu skipuleggjendur voru í eins miklu aukahlutverki og hægt var. Mikið var þetta fallegt.

Og fyrir þessu hefur fólk fordóma (það fólk veit hvað það má éta fyrir mér). Þetta er kallað „borgaraleg ferming“. Það er eintómt bull, þetta er ferming og flóknara er það ekki. Þegar ég var á fermingaraldri var „borgaraleg ferming“ representeruð einsog það væri bara fyrir fábjána á sósjalnum og því kom það aldrei til greina. Ég dauðsé eftir því núna. Heldur að fylgja hjartanu og vera talinn fábjáni en að fylgja einhverju sem maður í grundvallaratriðum er ósammála. Ferming er annað og miklu meira en oft er gefið í skyn og það á að una þeim skoðunar sinnar sem kjósa að láta ferma sig, sama með hvaða hætti það er gert.

Svo hljóðar hið mannlega orð.

Sunnan verir sigldu

Iðulega hef ég rétt misst af gönguljósinu þegar ég kem að gangbrautinni við Hamrahlíð og Kringlumýrarbraut. Þá ýti ég á takkann, en oft myndast einmitt þá gap í umferðinni sem ég gæti hæglega smogið mér í gegnum. En mér finnst eitthvað svo ókurteist að nýta ekki ljósið til neins svo ég bíð uns yfirleitt uns það kemur, bara svo bílstjórarnir fái eitthvað fyrir sinn snúð. Svona er ég góðhjartaður.

Við þessi sömu gatnamót liggur Suðurver. Það eru ekki margir sem vita að Suðurver er kennt við bæ fyrsta Spánverjans sem settist að á Íslandi á 13. öld, eða einsog segir í kvæðinu: „Sunnan verir sigldu / sölu Mára frá.“ Því miður náði kvæðið ekki útbreiðslu utan suðvesturlands fyrr en með bættum samgöngum á 19. öld. Vestfirðingar vissu auðvitað ekki af hinu íslensk-hispaníska menningarsamfélagi sem hafði þróast á suðvesturhorninu, og hefði kvæðið borist til Vestfjarða hefði því mátt komast hjá Spánverjavígunum á 17. öld, en með þeim lauk menningarsambandi Íslands og Spánar uns skreiðarútflutningur komst í hámæli um aldamótin 1900. Er fallandi munnlegri kvæðahefð jafnan kennt um en kvæðið er varðveitt í pappírseftirskrift frá 18. öld. Til þess voru hagyrðingar fundnir upp að sporna við samskonar misskilningi þaðan í frá, og upp úr því umhverfi spratt Sigurður Breiðfjörð, til hins betra eða verra eftir því hver mælir um.

Annars er fermingarundirbúningur í hámarki hér í Bogahlíðinni. Það er mikið verk að pússa silfur, og smáborgaratilfinningin sem hellist yfir mann á meðan er óviðjafnanleg. Svo lengi sem það er það eina sem hellist yfir mann, en ég að sjálfsögðu sullaði silfurpússi í hvítu skyrtuna sem ég asnaðist til að vera í á meðan. Og á buxurnar. En bakkinn sem Eyja keypti á þúsundkall í Góða hirðinum er í það minnsta farinn að skína undan tæringunni. Til þess nefni ég verðið og sölustaðinn að skola af mér smáborgaratilfinningunni. Hvort silfurpússið skolist af fötunum mínum er aftur önnur og ef til vill flóknari spurning.

Stúdentslíf

Við erum okkar eigið kaffihús. Mölum baunir og möllum í espressókönnu, flóum mjólk og þeytum. Tveir svona á dag síðustu 8 mánuði og ég er allt í einu orðinn kresinn á kaffi sem ég fæ afgreitt á kaffihúsum. Segir maðurinn sem lifði á neskaffi og hafragraut lungann úr síðasta vetri og kvartaði ekki.

Ekki alveg hin staðlaða námsbók

Ég sé ennþá stúdentslífið fyrir mér í hillingum: kaffi mallandi á könnunni, stóra harðspjalda bók með flóknum titli (The Reverberance of Post-Structural Androcentric Consumerism in Neo-Classical Literature, svo ég búi til titil) og límmiðum og merkipennastrokum af allskyns litum, og einhverja vælandi hipsteratónlist á bergmáli um pínulitla íbúðina. En þessir löngu dagar af lærdómi í rólegheitunum eru ekki endilega daglegt líf stúdenta. Að minnsta kosti hef ég verið stúdent í sex ár og aldrei upplifað einn slíkan dag nema undir gríðarlegu álagi. Auk þess fatta ég ekki að fólk vilji eyðileggja bækur með merkipennum. En það er gaman að varðveita ímyndina af makindalífi stúdentsins. Eru þeir ekki alltaf í vísindaferðum?

Post-grad lífið er held ég bara nokkurn veginn alveg eins, nema með meiri ábyrgð, enginn sem segir manni hvað maður á að gera eða hvernig. Bækurnar fá smámsaman einfaldari titla eftir því sem maður sjálfur skilur þá betur (á borðinu hennar Eyju er sú sniðuglega titlaða bók Educating Reason), yfirsýnin eykst en jafnframt eykst sú tilfinning því meira sem maður lærir að maður viti sífellt minna.

Fjálglegum samræðum fækkar með aukinni þekkingu, best að segja sem minnst án viðhlítandi rökstuðnings. Maður sekkur dýpra í lærdóminn og verður eitt spurningarmerki í framan sé maður spurður hvað maður geri, óttinn við að kunna ekki lengur íslensku grípur um sig. Rakarinn minn fræðir mig í óspurðum fréttum um Ísland á miðöldum af því ég get ekki áætlað mér tíma fyrir eigin fyrirlestur og andsvör neðan úr rakarastólnum. Hann veit ekki að ég er að ljúka meistaraprófi.

Gamall vinur býður mér í kaffi og spyr hvað sé að frétta. Ég kem ekki upp orði. Hvað er að frétta, annað en það nýjasta í þessari obskúr rannsókn minni? Eftir langa þögn: Jú, ég skrapp til Danmerkur um daginn. Hvernig var? Uhh … Næst fer ég að segja fólki frá bíltúrum í Hafnarfjörð eða álíka bara til að tala um eitthvað annað en Íslendingasögur.

Samt hefur mér aldrei þótt lífið vera eins spennandi og einmitt núna, það er spennandi af því það er rólegt, af því smáu atburðirnir eru í raun þeir allra stærstu og áhugaverðustu sem lífið hefur upp á að bjóða. Þeir eru hinsvegar ekki fréttnæmir, sem í sjálfu sér er líka ágætt.

Lífið er tveir kaffibollar á dag, malaðir úr baunum og mallaðir á espressókönnu, með flóaðri og þeyttri mjólk. Það er ekkert að frétta. Kannski er það stúdentslífið sem ég sá svo í hyllingum.

Sumardagurinn fyrsti

– var í raun á þriðjudaginn, a.m.k. hvað veðrið snertir. Eftir aðeins eitt ár í Danmörku, þar sem ég upplifði ekki beinlínis neina frídagahelgi, er ég orðinn alveg ringlaður í þessum íslensku frídögum. Ég hélt t.d. ekki að neinn héldi upp á sumardaginn fyrsta lengur nema hið opinbera, og hef haldið það í ein 20 ár. En þetta er víst einsog hver annar sunnudagur, og meðan ein kynslóð teygir sig eftir afréttaranum fer sú næsta á undan með börnin niður í bæ að horfa á skrúðgöngu! Aldrei hafði ég heyrt af því fyrr en í dag. Í mínum huga var þetta alltaf bara dagurinn þegar hjólið var dregið fram undan vetri.

Annars segir það ýmislegt um mig að mér finnst orðið fullmikið að detta í það á miðvikudagskvöldi bara af því það er frí daginn eftir, helgin rétt liðin og sú næsta rétt að koma. Raunar finnst mér orðið fullmikið af ansi mörgu. Kannski er það bara netið.

Þessa dagana er ég smátt og smátt að enduruppgötva Reykjavík. Rölti með Eyju út á Laugarnestanga á sunnudaginn – ég bjó hinumegin götunnar í 16 ár en hafði aldrei farið svona langt yfir tóftirnar – úteftir Sundahöfn og upp aftur við Sælgætisgerðina Völu sem er víst flutt eitthvert annað. Þar sníktum við strákarnir stundum nammi á árum áður.

Í gær rölti ég svo ofan úr Hlíðum niður í gegnum Laugardalinn og upp í Sólheima með stærðarinnar bókasafnspoka sem rifnaði á leiðinni. Miðasölubásarnir við Laugardalsvöll eru horfnir, en ljóta „torgið“ með bekkjunum og runnunum sem var hlaðið við gamla Laugarveginn 1994 er enn á sínum stað og í sömu órækt og það hefur verið síðastliðin 16 ár. Það vó aðeins upp á móti hinu sem hafði breyst. Fullt af fólki mun hafa verið að skoða skepnur í Húsdýragarðinum síðustu vikuna en þegar ég fór hjá var allt í lás. Þó er einsog mig minni að þar hafi jafnan verið opið á sumardaginn fyrsta svo kannski verður þar eitthvað af fólki á morgun að krútta úr sér þynnkuna.

Sjálfur fer ég líklega bara út að hjóla, einsog ég átti vanda til á þessum degi einhvern tíma á síðustu öld.

Orðræðu- og innihaldsgreining myndasagna

Ég hef ákveðið að orðræðu- og innihaldsgreina nokkrar vinsælar myndasögur nákvæmlega. Hér eru niðurstöðurnar hingað til. Þær eru hafnar yfir vísindalegan vafa: nákvæmlega svona eru allar sögur hvers myndasöguflokks (92% vikmörk). Smellið á myndirnar til að stækka.

Grettir: Jón á kött sem borðar, sérstaklega það sem hann á ekki að borða.

Ívar grimmi / Hrólfur hræðilegi: Víkingur vill drekka og herja, en hann á konu sem vill að hann sinni húsverkum.

Pondus: Ógeðslegir gaurar að gera ógeðslega hluti meðan þeir horfa á fótbolta og drekka bjór.

Gelgjan / Zits: Unglingar eru leiðinlegar gelgjur.

Ljóska: Dagur er latur og Ljóska er ekki hrifin af því.

Gremlins

Í gærkvöld horfði ég á Gremlins í fyrsta skipti í mörg ár. Á meðan ég mundi nákvæm smáatriði í mörgum senum, meiraðsegja tónfall sumra setninga, þá var ýmislegt annað sem ég hafði ekki veitt sérstaka athygli fyrren nú:

• Þemalag myndarinnar er miklu meira eitís en ég hafði gert mér grein fyrir, þó vissi ég alltaf að myndin var gerð árið 1984.

• Corey Feldman er í henni, í sínu næstminnst pirrandi hlutverki; það minnst pirrandi var í Stand By Me. Persónan er engu að síður flöt og óþörf. Eina hlutverk hans í myndinni er að bleyta Gizmo en hver sem er hefði á endanum getað slysast til þess.

• Þegar Gizmo engist um af sársauka eftir að hafa blotnað svo hárkúlur skjótast úr honum fríkar Billy hvorki út né skammar Corey Feldman fyrir að skaða dýrið (og lengst framan af virðist hann hafa gleymt því að það má alls ekki bleyta svona dýr, ekki síst þegar pabbi hans fær dollaramerki í augun og hugsar sér að rækta dýrin fyrir alheimsmarkaðinn, þá virðist Billy bara finnast það vera góð hugmynd).

• Það kemur hvorki fram hvort mogwai fjölgi sér eingöngu með vatni né hvort þeir sem þannig verði til séu alltaf vondir. Hvaðan kemur Gizmo til dæmis? Hvernig má það svo vera að fullvaxinn púki fæði af sér fullvaxna púka en ekki litla mogwaia einsog Gizmo fæðir? (einhver bjáni skrifaði skáldsögu eftir myndinni sem útskýrir allt þetta á heimskulegasta mögulega hátt – ekki leita það uppi!)

• Kingston Falls er svo lítið og krúttlegt bæjarfélag að fremsti vísindamaðurinn sem Billy getur farið með mogwaiana til er barnaskólakennari. „Fokk vísindasamfélagið,“ hugsar hann (áreiðanlega) og rannsakar dýrið sjálfur.

• Það að mogwaiarnir eru algerlega óþekktir í Bandaríkjunum sýnir stereótýpíska ímynd af hinni mystísku Kína. Gamli karlinn sem á Gizmo veit allt um þessar skepnur, einsog ábyggilega margir Kínverjar, en samt hefur ekkert spurst út til umheimsins um tilvist þessara dýra (eða réttara sagt álfa). Það meikaði ekkert meira sens árið 1984 en í dag.

• Frú Deagle er algjörlega byggð á herra Potter úr It’s a Wonderful Life, sem mamma Billys sést einmitt horfa á í annarri senu. Þeirri senu mundi ég raunar vel eftir enda var ég alinn upp á klassískum bíómyndum.

• Mogwaiarnir eru fljótir að læra tungumál og hugsa ekki um neitt annað en að éta. Púkarnir eru varla fyrr skriðnir úr púpunum en þeir vaða í eldhúsið með orðunum „Yum yum“. Þegar Gizmo fyrst kemur heim til þeirra er hann fljótur að æpa „Bright light!“ þótt hann hafi fram að þessu aðeins búið meðal kínverskra.

• Þau eru ótrúlega fljót að grípa til vopna og hefjast handa við að drepa fyrrum gæludýr sín miðað við forsendur.

• Púkarnir eru mikið fyrir að fikta í farartækjum og skemma tækjabúnað, sbr. vélarbilanir sem nefndar voru gremlins í síðari heimsstyrjöldinni. Þetta er rætt í myndinni, en þegar ég var barn gerði ég alltaf ráð fyrir að persóna Dicks Millers í myndinni væri bara full og að bulla.

• Það er ein sú allra fallegasta og yndislegasta sena sem ég hef séð í kvikmynd þegar púkarnir skemmta sér yfir Mjallhvíti og syngja með.

Sjálfsagt var það eitthvað fleira en þetta er svona það helsta.

Titlatog

Þá eru komnar athugasemdirnar við Cand. Mag. ritgerðina og eina sem er eftir er að fara yfir ritverkið með þær til hliðsjónar áður en ég skila inn endanlega. En það er þetta með titilinn, ég veit ekki hvað ég á að kalla þetta. Að einhverju leyti er þetta titlasnobb, ég játa það alveg, en fyrst og fremst er þetta þó spurning um að rétt skuli vera rétt – þetta er tæpast MA ritgerð nema hún heiti það.

Danskar háskólagráður fylgja flóknari nafnareglum en íslenskar. Meistarapróf í hugvísindagrein er þannig Cand. Phil. (sbr. gráðan sem Íslendingar fengu á árum áður ef þeir luku heimspekilegum forspjallsvísindum) nema aukagrein sé tekin með (ég tók sagnfræði aukalega) og þá verður það Cand. Mag. Svo mér finnst óþægilegt að kalla þetta MA, þótt að öllu leyti sé gráðan samt bara venjulegt meistarapróf. Sumir kalla þetta einfaldlega kandídatspróf en fæstir skilja einu sinni hvað það þýðir (á Íslandi eru allir brautskráðir stúdentar hvort sem er með BA eða MA gráður kandídatar, en í Danmörku eru aðeins meistarar kandídatar).

En svo er þetta allt saman að breytast hvort eð er svo ég veit í raun ekki hvort gráðan mín fylgir nafnahefðinni eða ekki. Raunar skilst mér að enginn við Árósaháskóla viti það almennilega þar sem prófskírteini eru ekki gefin út þar, svo ég get líklega allteins kallað mig úmglobb í norrænum fræðum. Skólastigið er þó kennt við kandídat eftir hefðinni og því er líklega öruggast að kalla þetta Cand. Mag. uns annað kemur í ljós. Venjulega skipti þetta engu sérstöku máli nema fyrir það að það er svona betra að vita það þegar maður sækir um framhaldsnám, svo allt sé nú örugglega rétt. Lúxusvandamál? Nei, það nær því ekki einu sinni.

En semsagt: athugasemdirnar eru komnar í hús. Ég gef mér nokkra daga til að fara yfir þetta og sjá að hve miklu leyti mér finnst taka því að breyta ritgerðinni úr því sem komið er (það mun enginn lesa hana hvort eð er). Ég hef lítinn áhuga á að staldra við þetta en þeim mun meiri á að halda áfram, eða einsog ég reyndi að útskýra fyrir góðviljuðum ættingjum mínum sem vildu fagna með mér BA prófinu: fagnið seinna, ég er ekki búinn!

Raunar, þegar ég hugsa út í það, þá vona ég að ég hitti aldrei manneskju sem telur sig vera búna. Hvað er þá eftir?

Hans og Grétu syndrómið

Ég var óskaplega stoltur af sjálfum mér í dag. Mér nefnilega tókst að klára nærri heilt páskaegg nr. 4. En svo áttaði ég mig á því að hér búa fleiri og því er líklegra að einhver annar hafi étið eitthvað af þessu. Þegar ég var lítill gat ég étið þrjú svona en það er liðin tíð.

Einhverjir voru að tuða undan þessu súkkulaðibrjálæði á netinu og birtu eitthvert óttalegt tilfinningaklám í ætt við „it’s hard to be a little girl when you’re not“, einsog páskaeggjaát sé ekki spurning um hvorutveggja öfgar og val. Líklega eru Íslendingar fyrstir í heimi til að vera allt í senn feitastir, sveltastir og fátækastir allra. Bestir í öllu því einsog öllu öðru. En í hugarheimi sums fólks er semsagt ekki hægt að gefa börnum súkkulaði nema með kalkúnasprautu. Sjálfsagt mætti kalla það Hans og Grétu syndrómið.

Fyrir nokkrum árum máttu ekki vera púkar ofan á páskaeggjum frá Nóa samkvæmt einhverjum prestinum því eggin væru táknmyndir sjálfs kristindómsins og jafngilti gjörningurinn því djöfladýrkun. Annar séra viðhafði svipuð orð um Draugasetrið á Stokkseyri en komst þar raunar nær guðfræðilegri teóríu en hinn. Fátt má út af bera gagnvart djöflatrúnni og nú munu fermingarbörn vera svívirt af öllum þorra guðlausra Íslendinga. Hinn kúgaði meirihluti lætur ekki að sér hæða.

Ekki þarfyrir að umræðan á Íslandi hafi ekki alltaf verið snargeðbiluð. Meiraðsegja Þóru Arnórsdóttur tókst ekki að bjóða sig fram til forseta án þess að vera kölluð strengjabrúða í valdaráni kommúnista. Voða sem fólk getur verið lítið í sér, hve mikil ósköp sem oft er erfitt að vera til fyrir öllum þessum kommúnistum, trúleysingjum og páskaeggjum. Sjálfsagt er það ekki svo fjarri Hans og Grétu syndróminu heldur að telja sér trú um að allir í kringum mann séu vondir og eigi skilið að vera skutlað í ofninn.

Miðbær Árósa

Og nú með ótrúlegri tengingu við Hitler má svosem nefna að ég skrapp til Danmerkur á dögunum (einhverra hluta vegna er ég alltaf á einhverjum þvælingi). Þar rétt svo tókst mér að missa af fámennum útifundi nasista sem aflaði sér um tífalt fleiri ósáttra gesta og skarst í brýnu þeirra í milli og svo lögreglunnar sem reyndi að verja þá fyrrnefndu. Lögreglustjórinn í Árósum lýsti yfir í kjölfarið að betra hefði verið að láta nasistana bara eiga sig.

Stundum velti ég fyrir mér að gera einmitt það hvað kommentakerfi vefmiðlanna snertir, en ég held nú að hatursorðræðan skjóti því sterkari rótum sem hún er hunsaðri. Ef ekki er hægt að tala um páskaegg, fermingar eða forsetaframboð án þess að einhver sé berlega orðaður við samsæri eða ofbeldi þá er líklega lítil von á vitrænni umræðu næstu kynslóðirnar, og því síður sem orðræða fábjánanna er látin óátalin.

Sem raunar minnir mig á píslarsögu Krists: í henni virðast nær allir tjá sig einsog fábjánar svo lyktar með að maður einn er tekinn af lífi og fyrir því höldum við upp á páskana enn þann dag í dag. Kannski eru páskarnir þá eftir allt saman bara ágæt hátíð til að annaðhvort troða í sig páskaeggjum eða grenja undan páskaeggjaáti annarra og eipa almennt einsog fábjáni. En því miður er enginn hörgull á þessu síðastnefnda aðra daga ársins svo einhverjum kann að þykja tengingin hæpin. Hitt verð ég að játa að páskarnir hafa verið með ágætasta móti þetta árið, ekki síst fyrir það að líklega eru þetta fyrstu páskarnir á þessari öld sem ég er í fríi. Oft getur munað um minna.

Af fræðum

Lífið færist áfram með slíkum hraða að erfitt er að halda í við það allt til að gera sér grein fyrir samhengi hlutanna. Andlegi helmingurinn er tvíklofinn persónuleiki sem ýmist er fræðimaður eða rithöfundur og getur aðeins verið annað hvort á hverjum einum tíma.

Í nóvember fór ég til Biskops Arnö sem fræðimaður en kom þaðan rithöfundur, fór fjórum dögum seinna á ráðstefnu eins leynifélagsins sem ég tilheyri í Tartu Ülikool (sem er nokkuð kúl nafn á háskóla) og breyttist þar aftur í fræðimann. Það entist þó skammt og við tók löng skrifstörn. En frá og með febrúar er ég fræðimaður aftur.

Það sem hefur gerst síðan er að ég skrifaði eitt stykki meistaraprófsritgerð sem bíður nú mats við Árósaháskóla. Ég stefni á að birta að minnsta kosti eina grein uppúr henni þegar í vor. Aðra grein hef ég eyrnamerkt greinasafni sem ég sjálfur kem til með að ritstýra ásamt öðrum. Það kemur að líkindum út að ári liðnu. Í dag lauk ég við fyrirlestur um Snorra goða sem ég flyt á málþingi stúdenta í Árósum núna á föstudaginn; ég er þegar með hálfkláraða grein um efnið sem ég hyggst birta í desember í fréttariti annars leynifélags sem ég tilheyri. Ég hef líka verið að skrifa fánýtan fróðleik um miðaldafræði á Smuguna (sjá hér, hér og hér). Ögn um konur og djöfla á miðöldum skrifaði ég svo á Knúz.is.

Þá er ég meðal umsækjenda til doktorsnáms í íslenskum bókmenntum fyrri alda við Háskóla Íslands fyrir haustið. Ég er þegar kominn með leiðbeinanda og rannsóknarefnið er hið sama og ég hef fengist við síðasta eina og hálfa árið: yfirnáttúra í bókmenntum og heimsmynd miðalda. Ég get ekki annað sagt en ég hlakki til að „koma aftur heim“ í HÍ.

Draumfarir

Laddi tekur alltaf þátt í mottumars

Margt dreymir mann skrýtið, til dæmis um daginn þegar ég var staddur aftan í flutningabíl ásamt heimsþekktum spámiðli sem vildi ginna mig í kynlífsleik með sér og stærðarinnar mannapa (þó ekki beinlínis górillu).

Í nótt var það þó öðruvísi. Þá dreymdi mig að ég væri staddur í Bandaríkjunum, að líkindum, og mætti púmu úti á götu einsog það hét í draumnum, reyndar líkari svörtum pardus. Til að forða öðrum frá fjörtjóni slóst ég við púmuna og hafði undir, en ekki fyrr en hún hafði slegið sundur rifkassann í mér með hramminum svo beinin stóðu út um síðuna.

Ég gekk heim á leið og hafði þvínæst samband við neyðarlínuna, sallarólegur, til að tilkynna þeim um benjar mínar og biðja um sjúkrabíl. Leið og beið uns bíllinn kom og við stýrið sat Laddi, skartandi fínu yfirskeggi. „Er allt í lagi félagi?“ spurði hann, svo hin einstaka Laddarödd bergmálaði í vitund minni. „Jájá,“ sagði ég, „en ég þarf að komast á næsta sjúkrahús.“ „Græjum það,“ svaraði Laddi og vísaði mér aftur í bílinn.

Fyrri drauminn ræð ég fyrir því að bráðum muni uppgötvast óþekkt apategund sem vafasamir einstaklingar muni reyna að notfæra sér til sinna eigin ískyggilegu meðala, en þann hinn síðari ræð ég svo að mér sé hollast að taka ekki þátt í mottumars í ár.

Ögn um uppdiktuð djöflafræði

Í rannsóknum á yfirnáttúru á miðöldum kemst maður í tæri við ýmislegt. Mörkin milli hins yfirnáttúrlega og þess djöfullega verða óskýrari því trúarlegri sem textinn er, og eitthvert mest hrollvekjandi dæmið um slíka frásögn er í Jóns sögu, þar sem segir frá því þegar heilt kirkjufylli af uppvakningum réðist á Guðrúnu „kirkjukerlingu“ á 12. öld.

Ýmis demónólógía er sannarlega til. Þar gildir jafnan hið sama, að yfirnáttúra er ekki greinilega aðskilin frá hinu djöfullega. Hægt er að nefna systurbækurnar Malleus Maleficarum og Compendium Maleficarum, sem eru sennilega með frægari ritum er varða svartagaldur og djöfladýrkun, og sjálfsagt að áhugasamir kynni sér þau. Íslenskar galdrabækur eru til (sjá t.d. Galdrar á Íslandi sem Matthías Viðar Sæmundsson gaf út árið 1992.

Hinsvegar eru þessi rit ekki sérlega mörg þótt margir kynnu að halda það, og raunar er sennilega meira til af falsaðri djöflafræði en ósvikinni. Mig langar til að nefna tvö dæmi, annað sem er óvéfengjanlega hið frægasta, þá annað sem er eiginlega bara hlægilegt.

Hið fyrsta er Necronomicon, rit sem fyrir nekrólógum heimsins er álíka fágætt og dýrmætt og Rauðskinna var Galdra-Lofti, og álíka hættuleg. Ég á hana uppi í hillu, merkilegt nokk, og hefur mér þó ekki orðið meint af. Raunar er þetta ekki sú eina: það eru til að minnsta kosti þrjár aðrar (frumsamdar) gerðir, og í þeim skilningi einum „er hún til“. Þessi bók er jafnmikill skáldskapur og Rauðskinna (þykir mér í allri einlægni leitt að segja: sú Rauðskinna sem þið finnið í Gegni er þjóðsagnasafn).

Þrátt fyrir að alvitað sé að H.P. Lovecraft diktaði upp alla sögu og tilvist Necronomicon er til fullt af fólki sem neitar að trúa því. Til dæmis má nefna þennan geðslega náunga hér. Því til staðfestingar að bókin sé til vitnar hann í Dr. Joseph Talbet, Ph.D., D.Litt við Harvardháskóla, sem því miður er heldur ekki til. Að öðru leyti eru allar upplýsingar sem hann hefur um ritið komnar beint frá Lovecraft, meiraðsegja sú stórsniðuga hugmynd að Ole Worm (f. 1588 – d. 1655) hafi þýtt hana á latínu úr grísku á fyrri helmingi 13. aldar, u.þ.b. 360 árum áður en hann fæddist. Svo er auðvitað afskaplega lítið fútt í að særa fram djöfla uppúr kilju sem maður keypti á slikk í Bókabúð Máls og menningar.

Hitt ritið er Delomelanicon, bók sem djöfullinn á sjálfur að hafa skrifað (en fæst hinsvegar ekki í Bókabúð Máls og menningar). Það er ekki alveg á hreinu hvenær hún á að hafa verið skrifuð, hvort Gutenberg hafi verið búinn að færa prentlistina til Evrópu eða hvort hún var skrifuð á bókfell, ritvél eða MacBook. Að minnsta kosti væri höfundinum í lófa lagið að fá hana útgefna í pocket hjá Penguin eða fyrir Kindil gegnum Amazon, en hann virðist ekki hafa hugsað út í það þar sem bókin er ófáanleg.

Þrátt fyrir að þessi bók sé hugsmíð Arturo Pérez-Reverte er fólk nefnilega samt að leita að henni. Hennar er fyrst getið í skáldsögu hans Dumasarfélaginu, sem annars að stærstu leyti fjallar um bókina The Book of the Nine Doors of the Kingdom of Shadows, eða De Umbrarum Regni Novem Portis, sem er heldur ekki til. Ýmislegt í þeirri síðarnefndu gæti þó verið byggt á La Hypnorotomachia Poliphili frá 1499, sem á þó ekkert skylt við djöfladýrkun. En fólk heldur samt áfram að vona að þetta sé til, jafnvel þótt saga þessara bóka sé fyrir áratug orðin að stórmynd með Johnny Depp í aðalhlutverki (The Ninth Gate), og það þótt það komi bæði fram í bókinni og myndinni að hinni ímynduðu bók Delomelanicon hafi verið gjöreytt. Það virðist bara vera of freistandi að trúa því sem hljómar spennandi.

Lærdómurinn af þessu er kannski ekki mikill, nema þá kannski að maður léti betur ógert að stríða occúltistum með því að gefa út falsaðar bækur um svartagaldur, því þeir muni bara taka mann á orðinu (slík er arfleifð Aleister Crowley, sem raunar trúði á bullið í sjálfum sér eftir því sem ég kemst næst). Kannski skortir eitthvað á gagnrýna hugsun. Auk þess er langtum áhugaverðara að skoða raunverulega sögu svartagaldurs og djöfladýrkunar í Evrópu á miðöldum. Á síðasta ári kom t.d. út þykk og góð bók um efnið hjá University of Pennsylvania Press, Witchcraft and Magic in the Nordic Middle Ages eftir Dr. Stephen A. Mitchell við áðurnefndan Harvardháskóla (þessi prófessor er semsagt til í alvöru, ólíkt hinum).

Ég mæli með henni. Hún er miklu skemmtilegri en uppdiktaðar 20. aldar galdraþulur, einsog t.d. eintakið mitt af Necronomicon sem var samið á 8. áratugnum í Bandaríkjunum. Svo, ef maður er ekki viss hvað er satt og hverju er logið, þá er enginn verri fyrir að leita svara hjá sérfræðingi.

Stjúp er líka ekta

Gamlárskvöld

Mér finnst svona eftir á að hyggja að það sé til talsvert mikið af efni um það hvernig er að verða faðir, en öllu minna um það hvernig það er að verða – snögglega sem slíkt hendir – stjúpfaðir. Ég geri mér grein fyrir að það er ekki eins merkilegt og hitt, en það er þó talsvert merkilegt þó kannski sé það ekki á þann hátt sem maður sjálfur hefði búist við. Það er heldur ekki neitt sem auðvelt er að koma orðum að, og kannski er líka bara ágætt að hafa sem fæst orð um það.

Dagarnir undanfarna mánuði hafa liðið einsog ég veit ekki hvað, svo maður gleymir eiginlega öllu öðru en því sem liggur næst manni, beint framan við nefið. Áramótin síðustu voru öðruvísi en ég hef átt að venjast: þau fyrstu síðan áramótin 1999-2000 sem ekki voru gegndarlaust fyllerí, þau fyrstu sem ég fagnaði sem stjúpfaðir.

Svo túristalegt!

Í kjölfarið áttum við Eyja nokkra ljómandi daga í París. Það var gott að komast úr fannferginu sem var hérna heima og aftur í einhverslags haust. Það fyrsta sem vakti athygli mína, fyrir utan sérstaka hönnun Charles de Gaulle flugvallarins, voru göngin sem við þurftum að fara í gegnum til að komast út. Þar ljómuðu gömul raularalög frá sjötta áratugnum, einsog til að búa mann undir að stíga aftur í tímann, og París olli mér engum vonbrigðum þar. Í lestinni inn að Gare du Nord tók við næsti fasi undirbúningsins. Náungi spilaði á harmóníku og rukkaði farþega fyrir flutninginn, og skildi þar milli sauða og hafra; aðeins túristar borguðu.

Í París gerðum við að sjálfsögðu margt ósköp túristalegt: skoðuðum Eiffelturninn, Svartaskóla, Pantheon, Sigurbogann (við þá nöturlegu götu Champs Elysées), Sacre Cœur, Notre Dame og sitthvað fleira; fundum rigninguna í hárinu á þröngum stígum milli þrettánda og fimmta hverfis, settumst við kaffibolla þar sem okkur sýndist, keyptum baguette og, þótt einstaklega settleg værum, komst ég að minnsta kosti í tengsl við minn innri bóhem. Sumir staðir í París orkuðu á mig einsog ímyndunaraflið væri komið heim. Við áttum einnig inni gott heimboð hjá Kristínu Parísardömu og fjölskyldu, eftir að hún var svo ljúf að sýna okkur aðeins um Belleville.

Sem hið fyrra ár er allt útlit fyrir að ég muni ferðast mikið. Ég á pantaðan flugmiða til Árósa eftir tæpar sex vikur, þar sem ég verð með erindi á ráðstefnu. Þar sem það er engin heil brú í því að taka sér á hendur sjö tíma ferðalag á fyrrum heimaslóðir til þess eins að masa í 20 mínútur ákvað ég að vera viku. Þá ætti ég að ná að heimsækja vini í að minnsta kosti tveim sveitarfélögum.

Sérhver vegur að heiman er leiðin heim, einsog einhver sagði (pottþétt einhver búddisti), og á það tvöfalt við í mínu tilviki þar sem ég fer svo enn eina ferðina til Árósa í ágúst til að taka þátt í annarri, heldur stærri ráðstefnu. Raunar þeirri stærstu mögulegu innan minna fræða, og ég er svo lánsamur að skipuleggjendur hafi dottið á hausinn áður en þau fóru yfir umsóknirnar. Að minnsta kosti finnst mér líklegast að einmitt þess vegna hafi þeim þótt góð hugmynd að fá mig þangað.

Sem fyrr segir hef ég kannski ekki endilega verið óviðjafnanlega upptekinn undanfarið, ég hef bara ekki verið viðræðuhæfur, beinlínis. Ég hef gleymt mér við ýmis störf, misgáfuleg, en vonandi sér fyrir endann á að minnsta kosti einu verkefni í haust. Það eru um það bil fimm ár síðan ég byrjaði á því svo það yrði kærkomið að losna við það, kannski ekki síst vegna þess að ég finn til ábyrgðar gagnvart því og að ábyrgðarleysi er mér öllu eðlislægara.

Við Anna María á góðri stund að horfa á sjónvarp

Ábyrgðarleysi er þó fáanlegt í ýmsum sortum, en ekki þeirri sem mætti mér í kvöld þegar Eyja var í heimsókn hjá vinkonum. Stelpurnar höfðu semsagt rifist eitthvað sem litlu máli skipti, einsog börn gera, og úr varð að sú yngri kom inn í svefnherbergi til mín og spurði hvort hún mætti lesa fyrir mig í staðinn fyrir systur sína, og úr varð að hún kláraði fyrir mig bókina! Svo burstaði hún tennurnar alveg ótilneydd og þegar ég spurði hana hvort ég ætti að lesa eitthvað fyrir hana fór hún og sótti Madditt innan úr herbergi. Núna liggur litla skinnið á rúminu okkar Eyju með apaskottið Önnu Maríu í fanginu, og sefur.

Allt hefur sinn tíma, og það þótt hann líði hratt, og hlutirnir hafa gengið svona upp og ofan einsog jafnan er raunin um flesta hluti. Enginn verður ókrítíseraður stjúppabbi, altént hvað börnin varðar, en hitt er þó annað mál að þegar allt kemur til alls þá stóla þau nú samt á mann á talsvert margslungnari vegu en mann sjálfan, sýnískan lífsnautnasegginn, hafði grunað. Það sem gerir slíkar stundir ennþá verðmætari er sú tilfinning að maður hafi unnið sér inn fyrir traustinu, að maður megi vera til staðar, því það mega alls ekki allir. Og það er hreint út sagt ótrúleg tilfinning sem, því meir sem ég hugsa út í það, er eiginlega fullkomlega ónauðsynlegt að menga með orðum.

Eldvarnahátíðin mest

Það var hátíðleg stund þegar órigamístjörnunni var smeygt yfir toppinn á jólatrénu.

Að jólum loknum (já, þau eru búin sama hvað þið segið) eiga þrjú fjögurra á heimilinu kindil. Védís átti svoleiðis fyrir sem hún fékk keyptan fyrir sig í Kanalandi og okkur Eyju leist svo vel á tækniundrið að við gáfum hvort öðru svoleiðis í jólagjöf. Tækið er mjög hvetjandi til lestrar þótt hætt sé við að maður viti ekki almennilega hvar maður eigi að byrja; ég er þegar kominn með fleiri tugi fræðirita sem ég átti fyrir (og forðaðist að lesa af tölvuskjá) auk örfárra skáldsagna og ljóðabóka inná kindilinn minn, sem tjáir mér á móti að ég sé búinn að lesa 43% af fyrstu bókinni. Þetta er fislétt og frábær græja sem ég mæli hjartanlega með við hvern sem er. Kindill kemur þó ekki beinlínis í staðinn fyrir bækur hvað mig varðar, hann er öðru fremur viðbót.

Forlagið er farið að dunda sér við rafbókaútgáfu núna, en einhverra hluta vegna selja þau ekki bækur sem hægt er að lesa á kindli. Þar til ég heyri rökstuðning fyrir því hvers vegna vinsælasta lestölvan er undanskilin ætla ég að leyfa mér að finnast það heimskulegt, ekki síst vegna þessa:

Þegar þú ert búin að hlaða Adobe Digital Edition niður í tölvuna og ert komin/n með Adobe ID þá virkjar þú forritið með því að fara í Library og velja Authorize Computer. Þetta þarf einnig að gera við önnur tæki sem á að nota. Þú getur lesið rafbækurnar þínar á þeim tækjum sem þú virkjar með Adobe-notandanafninu þínu.

Kindill er ansi vesenlaus samanborið við þetta.

Vitlaus tími

Eldvarnahátíðin hefur líka verið nokkur spilahátíð í ár. Við höfum spilað Kjaftöskju og Dixit, sem er eiginlega sama spilið nema Dixit er miklu skemmtilegra, og Ticket to Ride: Europe, sem líkja mætti við einfaldað Risk með járnbrautarlestum. Mæli með þessu öllu. Þá fékk ég nýja Fimbulfamb í jólagjöf sem tekið verður í bráðlega; vona að það sé ekki síðra en það gamla.

Lítið um kók og nammi þessi jól, þó. Sumarið er tíminn til að drekka kók skilst mér og það hlýtur eiginlega að vera. Ég hef ekki drukkið nema eitt glas af svoleiðis yfir hátíðarnar og man raunar ekki hvaða mánuður var þegar ég drakk það þar áður. Ég endist heldur ekkert við nammiát núorðið og forðast eftirrétti einsog heitan eldinn. Veit ekki hvort ég eigi að sakna þessara hluta eða ekki. Í öllu falli á ég voða bágt með að njóta þeirra.

Mín ýmsa framtíðarsýn

Markmið eru misjöfn

Það hvarflar stundum að mér að ég sé hvorutveggja áhrifagjarn og sveimhugi, sem birtist meðal annars í því ýmsa sem ég hef verið staðráðinn í að taka mér fyrir hendur í lífinu.

Eitt sinn fundust mér til dæmis engin örlög merkilegri en þau að verða íslenskukennari í framhaldsskóla, svo ég reri öllum árum að því að klára stúdent svo ég gæti skráð mig í íslensku í HÍ. Um skeið hvarf sá draumur ofaní löngun til að verða leikari, og þá lék ég í nokkrum stuttmyndum sem vinir mínir gerðu auk þriggja smávaxinna hlutverka í uppfærslu Herranætur á Hundshjarta eftir Búlgakov.

Nokkru áður átti ég þann draum æðstan að verða frægur gítarleikari og söngvari í hljómsveit. Ég hef ekki tölu á því hversu margar hljómsveitir ég stofnaði sem þó aldrei komu saman til að spila, né hversu mörg lög ég hef samið. Ég spilaði á gítarinn að jafnaði 10 tíma á dag. Ég keypti mér bæði The Musician’s Bible, sem að sönnu hafði ýmsar praktískar ráðleggingar, og handbók um gítarsmíði – af því þá hafði ég bitið það í mig að fátt væri meira töff en að smíða sinn eigin gítar úr tilfallandi viði. Ég las hana alla, en vitandi að ég er með öllu hæfileikalaus til handíða þorði ég aldrei að prufa. Ég hef hlotið ein verðlaun fyrir frumsamda rómönsu á klassískan gítar, en þá var ég eftir sem áður búinn að gefa drauminn upp á bátinn.

Ef við skautum yfir þann stutta hluta ævi minnar þegar ég hafði ambisjónir til pólitískra metorða (það entist í u.þ.b. þrjá mánuði), þá hef ég haft ævilangan metnað til myndlistar og ritstarfa. Ég byrjaði að semja myndasögur sem barn og hélt áfram að teikna allt til 2004 eða þar um bil, en gafst þá upp. Það síðasta sem ég teiknaði að mig minnir er geimskip fyrir tölvuleik sem enn er á hugmyndastigi. Sjálfsagt er tölvuteikningin sem gerð var eftir hönnuninni ennþá til einhversstaðar.

Eftir stúdent fór ég í íslensku í HÍ, einsog ég stefndi upphaflega að, og hóf störf á Borgarbókasafni samhliða. Námsleiði gerði vart við sig á fjórða misseri og ég fór að gæla við þá hugmynd að vera bókavörður til æviloka, eftir að ég hefði klárað grunnnámið. Einhverntíma á þeim starfsferli íhugaði ég í léttu rúmi að flytja til Finnlands og sjá til með bókavarðarstöðu þar. Að grunnnámi loknu sagði ég hinsvegar upp stöðunni og flutti til Árósa í framhaldsnám sem ég hef enn ekki lokið.

Framtíðarsýn dagsins í dag er sú sama og ég lagði upp með þegar ég flutti utan: að ljúka doktorsprófi í norrænum miðaldabókmenntum. Kannski liggur leið mín þaðan í framhaldsskólakennarann sem mér eitt sinn fannst að hlyti að vera toppurinn á tilverunni, kannski hlotnast mér einhver önnur staða. Framtíðin er í öllu falli óskrifað blað, og ef maður ætti sér enga kjánalega drauma til að elta inni á milli yrði lífið örugglega fljótt svolítið leiðinlegra.

Myndablogg

Ég er búinn að vera svo manískur við myndatöku síðan ég fékk mér nýjan síma að ég stofnaði myndablogg. Líf í myndum verður keyrð samhliða Blogginu um veginn, og síðan sú inniheldur fyrst og fremst hversdagslegar myndir sem mér þykja skemmtilegar.

Að ganga á hjálpardekkjum

Gengið á hjálpardekkjum

Einhverntíma var gjarnan sagt í gríni að það væri til marks um að bloggarar ættu sér líf þegar þeir blogguðu hvað minnst. Það er kannski eitthvað til í því þótt ég viti nú ekki hvort sé orsakasamhengi í mínu tilfelli.

Lífið hefur þó tekið stakkaskiptum síðustu þrjá mánuði. Ég er fluttur aftur til Reykjavíkur eftir þriggja ára útlegð í Hafnarfirði og eins árs námsdvöl í Árósum. Og ég bý ekki einn lengur, heldur með Eyju. Temmileg viðbrigði það.

Ekki þarfyrir, ég hef jú skrifað ýmislegt þótt ekki hafi það verið blogg að heita mætti. Ég sit ásamt valinkunnu fólki í ritstjórn Knúzz og hef skrifað lítið eitt þar. Kandídatsritgerðin tekur sinn tíma líka; það er víst nóg hægt að skrifa um skrímsli.

Sóllilja Þórðardóttir

Mikil afmælis- og fagnaðavertíð hefur verið að undanförnu, ýmis afmæli og annað slíkt sem hefur tekið sinn tíma, til að mynda lítil bróður- og mágkonudóttir sem er sú fyrsta sinnar tegundar hvað mig varðar. Sóllilja fékk hún að heita. Svo fórum við stelpurnar í bústað uppí Biskupstungur eina helgi þar sem ég fékk það hlutverk að verma kaldasta heitapott sem sögur fara af.

Þá má ekki gleyma því að mjaka sér líka innar eftir og koma sér betur fyrir. Ég flutti allskonar drasl með mér bæði af Karls Vernersvegi sem og Suðurgötunni, svo ýmislegrar skipulagningar er þörf heima við. Lífið er allt öðruvísi þessa dagana en ég hef upplifað áður, bæði spennandi og spontant, á svipaðan hátt kannski og að hjóla í fyrsta sinn án hjálpardekkja, og á sinn hátt dálítið skrýtið í leiðinni, einsog að ganga á hjálpardekkjum. Skrýtið en ljúft.

Vegna bloggs um ‘orgasmic birth’

Ég hef fengið gagnrýni úr ýmsum áttum fyrir að gantast með fyrirbærið orgasmic birth. Grínið var vanhugsað og fór skiljanlega fyrir brjóstið á ýmsum, svo ég hef tekið út færsluna. Ég biðst hérmeð afsökunar.

Stiklur úr Mílanóferð

Í september brá ég mér til Mílanó. Þar gerðist sitthvað mismerkilegt. Hér er það eftirminnilegasta:

Þegar óróaseggir grýttu veitingabátinn okkar á sýkinu með flöskum. Staðarhaldarar og bullur tóku að rífast hverjir sín megin sýkisins uns lögreglan kom og leysti þetta upp.

Suddaleg rigningin að degi fyrsta bæjartúrsins – sem varð skammlifaður. Meðfylgjandi ótti við að metrókerfið flæddi yfir. Sömuleiðis var eftirminnilegt að taka sömu neðanjarðarlestir og fyrir 22 árum, sjá sömu sporvagna á götunum.

Þegar Steinvör læsti okkur Eyju óvart úti á svölum. Eftir vonlausar tilraunir til að gera vart við okkur var ég farinn að íhuga að láta mig gossa þessa tæpu fjóra metra frá svölum niður á stétt og freista þess að hringja dyrabjöllunni, í von um að hún vaknaði, þegar hún skyndilega birtist í stofunni, hálfsofandi að sækja sér vatnsglas.

Mótmæli opinberra starfsmanna á dómkirkjutorginu. Þar voru kommúnistafánar í bland við vinstrigræna fána og innlifuð ræðuhöld. Mér hætti að lítast á blikuna þegar alríkislögreglan (carabinieri) mætti á maríunum með óeirðaskildi og byssur, en mótmælendur fóru að öllu með friði. Ég átti von á baráttusöngvum á borð við Bandiera Rossa, en þess í stað voru leikin popplög af geisladisk.

Nektarmynd inni í barnaherbergi.

Kvöldverður úti við kanalinn undir eldingarglærum í fjarska.

Þrautagangan

Lesendur Bloggsins um veginn ættu að kannast við að ég hef ekki beinlínis átt sjö dagana sæla í Danmörku. Nú er sú dvöl á enda runnin, með sérdeilis viðeigandi hætti líka sé tillit tekið til allra þeirra erfiðleika sem ég hef átt við að etja síðan ég flutti fyrir rúmu ári.

Fyrsta íbúðin mín var ógeðsleg, nær óíbúðarhæf, og á versta mögulega stað. Á endanum var ég varla fáanlegur útúr húsi fyrir þunglyndi, hékk bara þarna og lét mér líða illa. Meðan ég bjó þar lauk gríðarstórum kafla í mínu persónulega lífi, og við bættist að ég fékk ekki að halda jól einsog aðrir. Jólamaturinn var bjór og einhver bakkelsisviðbjóður í Kristjaníu, en alla aðra daga fram að áramótum vann ég að rannsóknum.

Með naumindum tókst mér að flytja eftir að ég var skilinn eftir lyklalaus með búslóðina bakvið læsta girðingu, og það kostaði mig um 23.000 krónur fyrir 40 mínútna vinnu. Undir eins og ég var fluttur á betri stað tók við þriggja mánaða vinna sem skilaði mér litlu nema reynslunni, og svo fór allt í köku þegar kom að prófunum. Ég er enn að glíma við afleiðingar þess þar sem ég fæ ekki allar einingarnar sem ég lauk vegna einhvers formsatriðis sem klúðraðist í meðförum starfsmanna skólans.

Tvisvar í sumar var mér húrrað upp á slysadeild. Á mér hvílir óskiljanleg krafa vegna einhverrar internettengingar sem ég fyrir lifandis löngu sagði upp. Að ótöldu tekjuleysi síðasta spottann og því að allir vinir mínir eru fluttir burt frá Árósum að einum undantöldum. Svo fékk ég þau tíðindi í gær að ég fái ekki íbúðina sem mér hafði verið lofað, og ekki tjóir að búa á götunni meðan maður skrifar mastersritgerð. Það er ekki smuga að ég fái aðra íbúð með þessum fyrirvara, svo ég er að koma heim til að skrifa ritgerðina.

Ekki bætir úr skák að ég er að sjálfsögðu heimilislaus á Íslandi líka og nýbúinn að selja bílinn minn. En það er þó betra að vera heimilislaus í eigin landi en öðru. Eins mikið og ég elska Árósa þá var dvölin orðin ansi þrúgandi, enda var ég aleinn nánast 8 mánuði samfleytt, sem er ekkert gaman þótt maður að vísu afkasti miklu þannig.

Áætlun næstu daga er eftir tilefni sérlega áhugaverð. Ég held til Danmerkur í fyrramálið og flyt eigur mínar með fulltingi Jakobs vinar míns heim til hans, þar sem hann er svo ljúfur að leyfa mér að breyta fínu stofunni sinni í geymslu. Þar gisti ég uns ég svo held aftur utan og í þetta sinn til Ítalíu. Þaðan svo aftur til Árósa að fjarlægja lagerinn af heimili Jakobs og afhenda Eimskipum. Eftir það veit ég ekki hvað verður um mig, en mig grunar þó að ég eigi í ýmis góð hús að venda meðan ég ræð ráðum mínum um framhaldið.

Af bloggi

Ég var á fjölmennum fundi í gær, sem haldinn var í minningu valinkunns bloggara og vinar. Þar velti Gísli Ásgeirsson því upp að bloggið hefði breyst svo mikið í seinni tíð frá því sem áður var, þegar venjulegar sögur úr hversdagslífinu – væru þær vel sagðar – gátu verið dagleg upplyfting. Þegar fólk kom hreinlega til dyranna einsog það var klætt.

Þegar hann sagði þetta þá uppgötvaði ég skyndilega að ég var staddur nánast á sellufundi þeirra bloggara sem ég hef kynnst smámsaman yfir alnetið, allt frá því ég byrjaði 2003 til dagsins í dag, bloggara sem ég hef kallað vini mína í mörg herrans ár en þó aldrei hitt áður. Gísla má fyrstan nefna. Hann hafði ég aldrei hitt, en þó lesið og tjáð mig við einstaka sinnum í nokkur ár.

Baunina hafði ég aðeins hitt tvisvar áður, þar af eitt skipti þegar mér var boðið á ríkulegt heimili hennar að drekka kaffi. Þar hitti ég Hjálmar líka í fyrsta sinn, sem ég veit raunar ekki hvort bloggi en hafði séð hér og þar á Facebook, og að sjálfsögðu baunarbarnið æskuvinkonu mína Ástu. Betu baun las ég áður en ég vissi að þær væru mæðgur.

Parísardömuna hitti ég í fyrsta sinn í gær líka, svo ég muni altént, þótt persónulegu kynnin væru stutt þar sem ég þurfti að fara. Ef hægt er að kalla þau kynni eitthvað persónulegri en þau sem við höfum átt á netinu. Allt fólkið þarna finnst mér ég þekkja eins vel og mína nánustu. Hildigunnur Rúnars var þarna, og hana hef ég aðeins hitt einu sinni áður – þegar hún flutti Vídalínsstykkið sitt – og svo systir hennar Hallveig sem ég hafði aldrei hitt.

Elías Halldór var þarna, og dóttir hans og vinkona mín Erla. Elíasi kynntist ég fyrst á blogginu en hef þó hitt talsvert oft síðan, og svo eftir að ég kynntist Erlu fór ég að lesa bloggið hennar.

Þarna var líka Þórunn Hrefna, eða Tóta paunk, sem ég þekki einna best, ekki síst í gegnum samstarf við Þórbergssetur. Þá var þarna margt annað fólk sem ég hef kynnst í eigin persónu áður en netvinátta hófst, svosem Drífa, Þorsteinn Vilhjálms, Þorgerður Sigurðardóttir og Gerður Kristný, og svo enn önnur manneskja sem ég aðeins hafði talað við á netinu, Eyja Margrét.

Flestöll kynntumst við í dagsins önn og ekki gegnum einhver merkilegheit, bara með því að vera við sjálf, og leyfa okkur að vera við sjálf opinberlega – á netinu. Öðrum kynntist ég í gegnum pólitík eða ritlist, en flestöllum hefur okkur hreinlega bara litist svo vel hvert á annað að við höfum myndað órjúfanleg tengsl yfir þá dómadagsmaskínu, alnetið.

Einsog Gunnar Hrafn sagði, þá þarf alnetið knúz miklu oftar, því annars breytist það bara í vígvöll. Eftir að Gísli opnaði augu mín fyrir því ennfrekar, hvað vinátta getur verið sterk þrátt fyrir að aldrei hafi maður einu sinni hitt viðkomandi, þá hallast ég ennþá meir að því að gamla bloggið sem eitt sinn við öll stunduðum, sum enn en sum okkar ekki, sé langtum hollari vettvangur skoðanaskipta en þetta argaþras sem stöðugt dynur yfir blogggáttina.

Í einu herbergi voru saman komnar fleiri og fleiri manneskjur sem ég lít á sem vini mína, og enn aðrar manneskjur sem ég hafði aldrei áður hitt. Margir komust ekki þótt viljað hefðu, gamlir bloggvinir einsog Þórdís Gísla, gamlir félagar úr ljóðlistinni einsog Hildur Lilliendahl, og svo fólk sem ég nýverið hef fengið löngun til að kynnast, einsog til dæmis Hildur Knútsdóttir tískubloggari.

Þetta er öflugur hópur fólks, og flestöll kynntumst við gegnum netið. Segið svo ekki að alnetið geti ekki ýmislegt þegar það fær smá knúz.

Með hjartað á réttum stað

Ég kynntist honum hvergi nándar nærri eins mikið og mig langaði til. Við hittumst heldur aldrei, þótt það hafi komið til tals. Og nú er hann dáinn. Það síðasta sem hann sagði við mig, í stríðni: „Þú hefur svo fallega sál.“ Eitthvað fannst mér það nú vera alveg öfugt.

Það er óvanalegt þegar manneskja sem lengst maður þekkti undir dulnefni hefur jafn djúpstæð áhrif á mann. Sigurbirni kynntist ég skömmu eftir að hann fór að skrifa um málefni kynjanna. Undir fyrirsögninni „Sigurbjörn verður til“ birtust eftirfarandi inngangsorð:

Mér hefur lengi blöskrað það sem Pjattrófurnar og Hlín Einars skrifa um karlmenn. Það virðist sem þær þekki bara eina tegund karla, aumingja.

Sigurbjörn sagði allt það sem mörg okkar hinna höfðu ekki dug í okkur til að nefna, sérstaklega karlar, og skóf aldrei ofan af hlutunum. Hann varð strax einn minn uppáhaldspenni, síðan hans varð daglegur viðkomustaður.

Hið sorglega við þá samfélagsgerð fyrirlitningar sem Sigurbjörn barðist gegn, þetta tæpa ár sem hann var virkur í umræðunni, er hversu óvanalegt það var að karlmaður léti í sér heyra. Og það gerði hann svo rækilega að fáir máttu sín nokkurs gegn honum. Hans síðustu grein skrifaði hann fyrir Druslugönguna sem haldin var í júlí sem leið.

Manninum bakvið Sigurbjörn fékk ég síðar örlítið að kynnast. Við skrifuðumst ögn á og hrútskýrðum femínisma hvor fyrir hinum. Í gegnum okkar stuttu kynni komst ég að því að ekki einasta var þar á ferðinni maður með hjartað á réttum stað, heldur var hann kærleiksríkur og lífsglaður eiginmaður og faðir.

Hann var mikill húmoristi, einsog raunar allir femínistar sem ég hef kynnst. Hann var hvunndagshetja og fyrirmynd margra. Hann var hetja mín og fyrirmynd. En fyrst og fremst var hann Gunnar Hrafn. Fyrir það vildi ég geta þakkað honum.

Birtist fyrst á Smugunni.